ARTYKUŁ ORYGINALNY
ASPEKTY PRAWNE ZATRUDNIANIA CUDZOZIEMCÓW W KONTEKŚCIE POTRZEB POLSKIEGO RYNKU PRACY
Piotr Zaręba 1  
,   Monika Zaręba 2  
 
Więcej
Ukryj
1
Finanse i Rachunkowość, Państwowa Szkoła Wyższa Biała Podlaska, Polska
2
Radca Prawny, Kancelaria Prawna, Polska
AUTOR DO KORESPONDENCJI
Piotr Zaręba   

Finanse i Rachunkowość, Państwowa Szkoła Wyższa Biała Podlaska, Polska
Data nadesłania: 19-02-2020
Data ostatniej rewizji: 28-04-2020
Data akceptacji: 30-04-2020
Data publikacji online: 30-06-2020
Data publikacji: 30-06-2020
 
Economic and Regional Studies 2020;13(2):212–232
 
SŁOWA KLUCZOWE
DZIEDZINY
STRESZCZENIE ARTYKUŁU
Przedmiot i cel pracy: Publikacja zawiera analizę najważniejszego ustawodawstwa dotyczącego zatrudnienia cudzoziemców w Polsce oraz danych istotnych dla kształtowanych rozwiązań prawnych w tym obszarze. Celem pracy jest dokonanie oceny adekwatności przyjętych rozwiązań do potrzeb rynku pracy. Materiały i metody: Dokonana analiza prawna związana jest ściśle z analizą statystyczną zmian zachodzących na polskim rynku pracy na przestrzeni ostatnich 6 lat, ze szczególnym uwzględnieniem danych demograficznych i gospodarczych. Autorzy zastosowali również metody jakościowe w postaci obserwacji dotyczącej adaptacji polskiego ustawodawstwa do zapotrzebowania na pracę cudzoziemców, jak również prezentacji przeprowadzonych badań opinii i nastrojów uczestników rynku pracy, publikowanych cyklicznie prognoz dla rynku pracy i zrealizowanych przez uprawnione organy kontroli. Wyniki: Jednym z największych wyzwań jest systematyczny spadek populacji Polski oraz wzrost deficytów kadrowych zgłaszanych przez pracodawców. Deficyty te w głównej mierze uzupełniają pracownicy z Ukrainy, jednak rosną obawy, że trudności w rekrutowaniu kadr mogą się pogłębiać, ponieważ coraz bardziej odczuwalna jest rywalizacja pomiędzy państwami o pracowników zza granicy. W Polsce odpowiednie instrumenty prawne dotyczące zatrudniania obcokrajowców zawarte są przede wszystkim w ustawie o cudzoziemcach, ustawie o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, a także w aktach wykonawczych do tych ustaw. Przepisy te są bardzo skomplikowane, brakuje kompleksowych rozwiązań w zakresie polityki zatrudniania cudzoziemców, a właściwe urzędy i organy nie radzą sobie z powierzonymi im zadaniami. Wnioski: Konieczne jest przyjęcie i wdrożenie kompleksowej strategii w ramach polityki zatrudnienia, uwzględniającej pilne i realne zapotrzebowanie polskiego rynku pracy na pracę cudzoziemców.
INFORMACJE O RECENZOWANIU
Sprawdzono w systemie antyplagiatowym
iThenticate
 
REFERENCJE (51)
1.
Kubiciel-Lodzińska, S. (2013). Imigracja do Polski obywateli państw trzecich w świetle wybranych danych statystycznych. W: W. Duczmal, S. Kubiciel-Lodzińska (red.), Systemy zaradcze ułatwiające integrację obywateli państw trzecich jako wynik kompleksowych badań w województwie opolskim. Skala napływu, problemy integracji oraz perspektywy pobytu, Opole.
 
2.
Kubiczek, A. (2010). Gospodarka nieformalna jako wyraz zawodności państwa, Ekonomia i Prawo, 6, 361-370. https://doi.org/10.12775/EiP.2....
 
3.
Makowski, M. (2018). Zatrudnianie cudzoziemców po zmianach w 2018 r., Infor PL.
 
4.
Podgórska-Rakiel, E., Szypniewski, M. (2018). Zatrudnianie w Polsce cudzoziemców spoza UE, Warszawa: Wolters Kluwer.
 
5.
Solga, B. (2016). Polityka migracyjna Polski i jej regionalny wymiar, Studia Ekonomiczne. Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Ekonomicznego w Katowicach, 290, 51-61.
 
6.
Ministerstwo Spaw Wewnętrznych i Administracji, Polityka migracyjna Polski. Projekt z dnia 10 czerwca 2019 r.
 
7.
Brzozowska, A. (2018). Społeczne zakotwiczenie w klasowo-etnicznych tożsamościach a integracja polskich i ukraińskich imigrantów. Studia migracyjne - Przegląd Polonijny, 1(167), 69-99. 10.4467/25444972SMPP.18.004.8913.
 
8.
Duszczyk, M., Lesińska, M., Matuszczyk, K. (2019). Upolitycznienie problemu starzenia się społeczeństwa w Polsce. Teoria i Praktyka, Warszawa: Wydawnictwo Uniwersytet Warszawski. https://doi.org/10.31338/uw.97....
 
9.
Kawka, I., Kozera, Ł. (2018). Prawne aspekty podejmowania pracy w Polsce przez cudzoziemców spoza Unii Europejskiej, Rocznik Administracji Publicznej, 2019(5), 40-59. https://doi.org/10.4467/244978....
 
10.
Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/36/UE z 26 lutego 2014 r. w sprawie warunków wjazdu i pobytu obywateli państw trzecich w celu zatrudnienia w charakterze pracownika sezonowego (Dz. Urz. UE z 28 marca 2014 r., L 94/375).
 
11.
Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/66/UE z 15 maja 2014 r. w sprawie warunków wjazdu i pobytu obywateli państw trzecich w ramach przeniesienia wewnątrz przedsiębiorstwa (Dz. Urz. UE z 27 maja 2014 r., L 157/1).
 
12.
Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 29 stycznia 2009 r. w sprawie określenia przypadków, w których zezwolenie na pracę cudzoziemca jest wydawane bez względu na szczegółowe warunki wydawania zezwoleń na pracę cudzoziemców (tj. Dz.U. z 2015 r. poz. 97, ze zm.).
 
13.
Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 21 kwietnia 2015 r. w sprawie przypadków, w których powierzenie wykonywania pracy cudzoziemcowi na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej jest dopuszczalne bez konieczności uzyskania zezwolenia na pracę (Dz.U. z 2015 r. poz. 588).
 
14.
Rozporządzenie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 8 grudnia 2017 r. w sprawie państw, do których obywateli stosuje się niektóre przepisy dotyczące zezwolenia na pracę sezonową oraz przepisy dotyczące oświadczenia o powierzeniu wykonywania pracy cudzoziemcowi (Dz.U. z 2017 r. poz. 2349).
 
15.
Rozporządzenie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 8 grudnia 2017 r. w sprawie podklas działalności według Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD), w których wydawane są zezwolenia na pracę sezonową cudzoziemca (Dz.U. z 2017 r. poz. 2348).
 
16.
Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 1 kwietnia 2015 r. w sprawie wydawania zezwolenia na pracę cudzoziemca (Dz.U. z 2015 r. poz. 543).
 
17.
Rozporządzenie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 7 grudnia 2017 r. w sprawie wydawania zezwolenia na pracę cudzoziemca oraz wpisu oświadczenia o powierzeniu wykonywania pracy cudzoziemcowi do ewidencji oświadczeń (Dz.U. z 2017 r. poz. 2345).
 
18.
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 12 września 2017 r. w sprawie wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę oraz wysokości minimalnej stawki godzinowej w 2018 r. (Dz.U. z 2017 r. poz. 1747).
 
19.
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 14 września 2012 r. w sprawie wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę w 2013 r. (Dz.U. z 2012 r. poz. 1026).
 
20.
Ustawa z 20 lipca 2017 r. o zmianie ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2017 r., poz. 1543).
 
21.
Ustawa z 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach (t.j. Dz.U. z 2017 r. poz. 2206 ze zm.).
 
22.
Ustawa z 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (tj. Dz.U. z 2017 r., poz. 1065 ze zm.).
 
23.
Ustawa z 24 listopada 2017 r. o zmianie ustawy o cudzoziemcach oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2018 r. poz. 107).
 
24.
Główny Urząd Statystyczny (2019). Informacja o rozmiarach i kierunkach czasowej emigracji z Polski w latach 2004-2018, https://stat.gov.pl/obszary-te..., dostęp: 4 kwietnia 2020.
 
25.
Główny Urząd Statystyczny (2013). Kwartalna informacja o rynku pracy [online] stat.gov.pl/cps/rde/xbc /gus/PW_kwartalna_inf_o_rynku_pracy_I_kw_2013.pdf, dostęp: 26 czerwca 2018.
 
26.
Główny Urząd Statystyczny (2019). Monitoring Rynku Pracy – Kwartalna informacja o rynku pracy w pierwszym kwartale 2019 r. [online], stat.gov.pl/obszary-tematyczne... rynku-pracy-kwartalna-informacja-o-rynku-pracy-w-pierwszym-kwartale-2019-r-,12,37.html, dostęp: 14 lutego 2020.
 
27.
Główny Urząd Statystyczny (2018). Podstawowe dane z Badania Aktywności Ekonomicznej Ludności wyrównane sezonowo w latach 2010-2018 [online], stat.gov.pl/obszary-tematyczne..., dostęp: 25 czerwca 2018.
 
28.
Główny Urząd Statystyczny (2019). Podstawowe dane z Badania Aktywności Ekonomicznej Ludności wyrównane sezonowo w latach 2010-2019 [online], stat.gov.pl/obszary-tematyczne..., dostęp: 14 lutego 2020.
 
29.
Główny Urząd Statystyczny (2018). Stopa bezrobocia rejestrowanego w latach 1990-2018 [online], //stat.gov.pl/obszary-tematyczne..., dostęp: 25 czerwca 2018.
 
30.
Główny Urząd Statystyczny (2020). Wyrównania sezonowe – Bezrobotni i stopa bezrobocia w latach 2011-2019 [online], stat.gov.pl/obszary-tematyczne..., dostęp: 14 lutego 2020.
 
31.
Główny Urząd Statystyczny (2018). Wyrównania sezonowe - przeciętne zatrudnienie i przeciętne miesięczne wynagrodzenie [online], stat.gov.pl/obszary-tematyczne... pracy/wyrownaniasezonowe-przecietne-zatrudnienie-i-przecietne-miesieczne-wynagrodzenie,20,1.html, dostęp: 25 czerwca 2018.
 
32.
Główny Urząd Statystyczny (2020). Wyrównania sezonowe - przeciętne zatrudnienie i przeciętne miesięczne wynagrodzenie [online], stat.gov.pl/obszary-tematyczne..., dostęp: 14 lutego 2019.
 
33.
Ministerstwo Inwestycji i Rozwoju (2018), Nowe priorytety rządowej polityki migracyjnej [online], www.miir.gov.pl/strony/aktualn..., dostęp: 17 czerwca 2018 r.
 
34.
Ministerstwo Pracy i Polityki Społecznej (2018). Cudzoziemcy pracujący w Polsce – statystyki [online], www.mpips.gov.pl/analizy-i-rap..., dostęp: 17 czerwca 2018 r.
 
35.
Ministerstwo Rodziny Pracy i Polityki Społecznej, Informacje o zatrudnianiu cudzoziemców w Polsce, https://psz.praca.gov.pl/web/u..., dostęp 4 kwietnia 2020 r.
 
36.
Ministerstwo Rodziny Pracy i Polityki Społecznej, Oświadczenia o powierzeniu wykonywania pracy cudzoziemcowi, wpisane do ewidencji oświadczeń (obowiązujące od 2018 r.), https://psz.praca.gov.pl/web/u... oswiadczenia-o-powierzeniu-wykonywania-pracy-cudzoziemcowi-wpisane-do-ewidencji-oswiadczen-obowiazujace-od-2018-r-, dostęp 4 kwietnia 2020 r.
 
37.
Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej (2018). Rynek pracy w Polsce w 2017 r., www.mpips.gov.pl/analizy i-raporty/raporty-sprawozdania/rynek-pracy/sytuacja-na-rynku-pracy/rynek-pracy-w-polsce-w-2017-roku/, dostęp: 29 czerwca 2018 r.
 
38.
Najwyższa Izba Kontroli (2018). NIK o wydawaniu wiz pracowniczych obywatelom Ukrainy [online], www.nik.gov.pl/aktualnosci/nik..., dostęp: 17 czerwca 2018 r.
 
39.
Najwyższa Izba Kontroli (2019). Przygotowanie administracji publicznej do obsługi cudzoziemców. Informacja o wynikach kontroli, www.nik.gov.pl/kontrole/P/18/1..., dostęp: 28 stycznia 2019 r.
 
40.
Polska Akademia Nauk (2019). Stanowisko Komitetu Badań nad Migracjami PAN w sprawie dokumentu „Polityka migracyjna Polski” (10 czerwca 2019 r., 70 stron) [online], http://www.kbnm.pan.pl/images/..., dostęp: 4 kwietnia 2020 r.
 
41.
Państwowa Inspekcja Pracy, Zakład Ubezpieczeń Społecznych, Legalność zatrudnienia, innej pracy zarobkowej oraz wykonywania pracy przez cudzoziemców [online], http://www.prawawpracy.pl/html..., dostęp: 4 kwietnia 2020 r.
 
42.
Wojewódzki Urząd Pracy w Krakowie (2017). Barometr zawodów 2018. Raport podsumowujący badanie w Polsce [online], barometrzawodow.pl/userfiles/B..., dostęp: 30 czerwca 2018.
 
43.
Wojewódzki Urząd Pracy w Krakowie (2018). Barometr zawodów 2019. Raport podsumowujący badanie w Polsce [online], https://barometrzawodow.pl/use..., dostęp: 14 lutego 2020.
 
44.
Wojewódzki Urząd Pracy w Krakowie (2019). Barometr zawodów 2020. Raport podsumowujący badanie w Polsce [online], barometrzawodow.pl/userfiles/B..., dostęp: 14 lutego 2020.
 
45.
Manpower Group (2013). 2013 Niedobór talentów. Wyniki badania [online] www.manpowergroup.pl/wp-conten..., dostęp: 14 czerwca 2018.
 
46.
Manpower Group (2018). 2018 Talent Shortage Survey [online], go.manpowergroup.com/talent-sh..., dostęp: 14 czerwca 2018.
 
47.
Manpower Group (2020). Rozwiązanie problemu niedoboru talentów: dowiedz się czego chcą pracownicy [online], https:// www.manpowergroup.pl/wp-conten..., dostęp: 14 lutego 2020.
 
48.
Work Service (2013). Barometr Rynku Pracy Work Service – I edycja [online], www.workservice.com/pl/Centrum..., dostęp: 14 czerwca 2018.
 
49.
Work Service (2018). Barometr Rynku Pracy Work Service – IX edycja [online], www.workservice.com/pl/Centrum..., dostęp: 14 czerwca 2018.
 
50.
Work Service (2019). Barometr Rynku Pracy Work Service – XII edycja [online], https://www.workservice.com/pl..., dostęp: 14 lutego 2020.
 
51.
https://www.gov.pl/web/mswia/s..., dostęp: 14 lutego 2020.
 
eISSN:2451-182X
ISSN:2083-3725